“FINDIKTA YÜZDE 100 ZARAR VAR”

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Ordu’da zirai don nedeniyle zarar gören fındık bahçelerinde incelemelerde bulundu.

Altınordu ilçesine bağlı Gökömer Mahallesi’nde bahçe ziyareti gerçekleştiren Bayraktar, çiftçilerin taleplerini dinledi.

Bayraktar, 11 Nisan’da kar ve devamında oluşan zirai donun fındık bahçelerine zarar verdiğini söyledi.

Yüksek rakımdaki bahçelerde yüzde 70 ile yüzde 100’e varan zararın söz konusu olduğunu belirten Bayraktar, fındıkta oluşan zarar dolayısıyla çok üzüldüklerini söyledi.

Fındığın, hem üretim hem de ihracat olarak dünyada rakipsiz bir ürün olduğunun altını çizen Bayraktar, fındığın Türkiye’ye aynı zamanda önemli oranda döviz kazandırdığını dile getirdi.

“Yüksek rakımda zarar yüzde 100”

Bayraktar, şunları söyledi; “Ülkemizde iklim değişikliği yaşamaya devam ediyoruz. Bu yaşadığımız iklim değişikliği tarımsal üretimi fevkalade olumsuz etkiliyor. Mevsim geçişleri yaşıyoruz. İlkbahar ayında kışı yaşadık. Mart kapıdan baktırır sözü anlamını yitirdi. Mart artık kapıdan baktırmıyor. Tabii Türkiye’nin değişik bölgelerini geziyoruz. Yaklaşık 20 vilayetimizi gezdik ve doğal afetten zarar gören bahçelerde incelemeler yaptık. Hem başkanlarımızdan bu bölgeyle alakalı aldığımız bilgiler çerçevesinde hem de geldiğimiz bu bahçede yaptığımız incelemeler neticesinde rakımı yüksek olan yerlerde yüzde 100’ler mertebesinde zarar olduğunu görüyoruz. Aslında bu zarar daha önce başladı. Yani 20 Mart’ta yaşadığımız don olayında yine rakımı yüksek olan yerlerde yüzde 70’ler mertebesinde zarar söz konusuydu. 11 Nisan’da yağan kar yağışı ve arkasından gelen don olayı maalesef tekrar bahçelerimize çok ciddi zarar verdi. Bütün Karadeniz’deki fındık bahçelerinde özellikle rakımı yüksek olan yerlerde yüzde 70 ila yüzde 100’ler mertebesinde zarar söz konusu. Özellikle fındık bahçelerindeki bu zarar bizi çok üzüyor.”

“Hem rekolte hem de ihracat düşecek”

Rekolteyi zirai dondan dolayı çok düşük beklediklerini aktaran Şemsi Bayraktar, “Fındık ekolojik duruma bağlı olduğumuz bir ürünümüz. Üretim olarak da, ihracat olarak da dünyada rakipsiz olduğumuz bir ürünümüz. 2024 rakamlarına baktığımızda yaklaşık 2 milyar 350 milyon dolarlık bir ihracat geliri sağlayan önemli bir ürünümüz. Sahayı gördüğümüzde üretim rakamlarının da ciddi manada aşağı düşeceğini görüyoruz. Tahminlerin fevkalade altında bir üretim rakamı bekliyoruz. Bu yıl için ihracat gelirlerimiz de bir miktar aşağı çekilecektir. Karadeniz’de fındık varsa ve fındık fiyat buluyorsa sosyoekonomik hayat iyi demektir. Eğer fındık yoksa ve iyi fiyat bulmuyorsa sosyoekonomik hayat iyi değil demektir. Fındık varsa hayat vardır ve göç yoktur. Fındık yoksa hayat yoktur bu bölgede göç vardır. Bu gerçeği kabul etmemiz lazım. Sanayi ve hizmetler sektörü bu bölgede gelişmediği için en büyük ekonomik faaliyet olarak da fındık üretimi görülüyor. Gözümüz gibi bakmamız gereken ve ülke ekonomisine sadece bölge insanına değil, ülke ekonomisine çok ciddi katkı sağlayan çok önemli bir ürünümüz. Dolayısıyla böyle bir zarar hem bölge insanımıza, hem bölge ekonomisine, hem de ülke ekonomisine zarar verecek gibi görünüyor. Bütün üreticilerimize de bu manada geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum.” diye konuştu.

“Üreticiler desteklenmeli”

Bayraktar, “Bu afetler sonucunda üreticilerimizin bahçede ve üretimde kalabilmesi, özellikle zarar gören bahçelerine destek verebilmesi, bakım yapabilmesi için devletten birtakım beklentileri var. Üreticilerimizin maliyetleriyle ilgili bir çalışma yapılıyor. Tarım ve Orman Bakanlığımız, bu maliyetler üzerinden üreticilerimize bir miktar yardım yapacak. Bunu olumlu karşılıyoruz. Bu bahçelerden artık üreticimizin bu sene para kazanması mümkün değil. Para kazanamadıkları için bankalara olan, tarım kredi kooperatiflerine olan borçlarını da ödemeleri mümkün değil. Bizim çiftçimiz borcuna sadıktır. Para kazandığı her dönem borcunu ödemiştir, kapatmıştır. Ama bu bahçelerdeki zarar, maalesef üreticilerimizi çaresiz bırakmıştır. Şimdi bu koşullar altında üreticilerimiz kamuya olan, olan ayni ve nakli kredi borçlarının, tarım kredi kooperatifleri borçlarının yapılandırılmasını talep ediyor. Haklı olarak da bu yapılandırma talebine karşılık bulmak istiyor. Bu borçlar yapılandırılmalı. Bir de üreticimizin taze paraya ihtiyacı var. Bankalara gittiğinde yeni kredi açılabilmeli, yeni krediye ulaşabilmeli. Çünkü üreticimiz bu parayla hem bir taraftan yaşam mücadelesi veriyor, yaşamına devam edecek, ailesinin geçimini sağlayacak. Hem de bir taraftan, bahçesinin bakımı ile uğraşacak. Çünkü inanın bu bahçelere daha fazla bakım yapması lazım, daha fazla masraf etmesi lazım bu bahçeleri toparlayabilmesi için. Dolayısıyla özellikle başta girdi masrafları olmak üzere maliyetleri artacak. İşte bu afetin büyüklüğünü dikkate alarak devletimizin çiftçimize sahip çıkması ve çiftçimizin yanında olması fevkalade önemli.” şeklinde konuştu.

Türkiye’de üreticilerin 3’te 1’inin Tarsim kapsamında olduğunu aktaran Bayraktar, çiftçilerin Tarsim’in özellikle hasar tespitlerinde hakkaniyetli davranmasını, doğru tespit yapmasını talep ettiğini söyledi.

Ordu Aktüel